Aanpak netcongestie
© Saya Kimura, Pexels
Netcongestie ontstaat als er meer stroom wordt opgewekt of afgenomen dan het stroomnet , dat de stroom transporteert, aankan. Daardoor raakt het stroomnet overbelast. Netcongestie is inmiddels een probleem in vrijwel heel Nederland. Groeiende energievraag en verduurzaming (transitie van gas naar elektriciteit) zijn factoren waardoor het netwerk op veel plekken tegen de grens aanloopt. Gevolgen voor de logiessector zijn groot. Veel logiesbedrijven kennen namelijk een groeiende energievraag. Deels doordat de gast om steeds meer luxe vraagt waarbij vaak extra elektriciteit gepaard gaat. Deels ook omdat de logiessector wil verduurzamen, waarbij elektriciteit ook vaak als oplossing gezien wordt voor bijvoorbeeld het gebruik van gas. Daarvoor moeten veel logiesbedrijven de aansluiting verzwaren, wat in veel gevallen niet meer kan. Zeker niet op korte termijn. Dit remt zowel economische als verduurzamingsontwikkelingen in de logiessector.
Lees hieronder onze best practices voor het aanpakken van netcongestie
Elektronische apparaten/voor-zieningen van de eigen aansluiting halen
Voorbeeld: Camping de Meulinge - Agri
Onder andere Camping de Meulinge heeft dit gedaan voor de laadpalen.
Omschrijving
Om een beeld te krijgen van de energievraag is het allereerst belangrijk om door te meten welke elektrische apparaten/voorzieningen veel energie trekken. Vervolgens kan worden gekeken of het mogelijk is om deze elders te beleggen. Met name bij laadpalen wordt dit al in de sector gedaan.
Toepasbaarheid
De toepasbaarheid van deze best practice hangt sterk af van welke voorzieningen/apparaten op het bedrijf veel energie trekken en of het mogelijk is om deze elders te beleggen. Planologisch is er vaak veel mogelijk en ook financieel hoeven de kosten niet hoog op te lopen. Dit hangt echter ook weer af van de toepassing waarvoor gekozen wordt.
Energiegemeen-schappen
Voorbeeld: Republica
Republica is een Amsterdamse wijk met een lokaal energiesysteem.
Omschrijving
Juridische entiteit (vanaf 1 januari 2026 mogelijk) waarbij activiteiten op de energiemarkt kunnen worden verricht zonder winst maken als hoofddoel. Burgers, lokale overheden en kleine bedrijven kunnen energie opwekken, delen en verkopen.
Toepasbaarheid
Het daadwerkelijk implementeren van deze best practice is waarschijnlijk lastig. Echter, een succesvolle implementatie heeft groot effect op de netcongestieproblematiek van één of meerdere bedrijven. De belangrijkste reden waarom succesvolle implementatie lastig is, is dat energie direct deelbaar moet zijn en niet over het net moet gaan. Hierdoor moeten bedrijven (met tegengestelde energiebehoeften) bij elkaar in de buurt liggen. Doordat veel bedrijven in Zeeland seizoensgebonden zijn, zijn de mogelijkheden qua tegengestelden energiebehoeften beperkt. Daarnaast zijn vergunningen en infrastructurele investeringen nodig.
Batterijen i.c.m. duurzame stroom
Voorbeeld: Camping 't Veerse Meer
Camping 't Veerse Meer heeft inmiddels zo'n batterijsysteem.
Deze best practice is stapsgewijs uitgewerkt:
Omschrijving
Het overschot van zelfopgewekte elektriciteit kan worden opgeslagen in één of meerdere batterijen. Via de batterij(en) kunnen pieken in vraag en aanbod worden opgevangen. Op momenten dat er een elektriciteitsoverschot is, wordt dit overschot in de batterij opgeslagen. Op momenten dat er een vraagoverschot is, wordt de elektriciteit uit de batterij gehaald.
Toepasbaarheid
De aanschaf van een batterij is relatief snel te realiseren. Echter, de kosten zijn hoog. Een deel van de kosten kan worden terugverdiend door het hebben van een dynamisch energiecontract, waarbij ingekocht wordt tegen laag tarief (en eventueel wordt opgeslagen in de batterij) en nooit wordt ingekocht tegen hoog tarief (dan wordt de batterij gebruikt). Vanaf bepaalde schaal is er een omgevingsvergunning nodig voor het zakelijk gebruik van een batterij voor energieopslag.
Ophogen van kleinverbruik aansluitingen
Voorbeeld: Camping de Meulinge
Camping International is een van de logiesbedrijven die deze best practices al heeft toegepast. Elektriciteit is vervolgens omgelegd naar de kampeerplaatsen.
Omschrijving
Momenteel is het voor veel bedrijven niet mogelijk om de aansluiting op te hogen. Echter, voor kleinverbruikaansluitingen is dit nog wel mogelijk. Energie die niet gebruikt wordt, kan vervolgens via de aanleg van kabels ook de rest van het logiesbedrijf van stroom voorzien.
Toepasbaarheid
De belangrijkste voorwaarde voor implementatie is dat er panden op het bedrijf zijn waarop een kleinverbruik aansluiting zit. Dit kunnen bijvoorbeeld beheerderswoningen zijn. Vervolgens moeten er wel (relatief hoge) kosten worden gemaakt om via kabels de rest van het logiesbedrijf met deze stroom te voeden. Deze best practice is daarom geschikt voor een beperkt aantal logiesbedrijven.
Decentrale energieproductie
Voorbeeld Windenergie: Social Hub Eindhoven
Voorbeeld waterenergie: The K-Club
Voorbeeld waterstofgenerator: ONE Villa Hotel Domburg
Deze oplossing wordt al op verschillende manieren uitgevoerd. Zo werkt The Social Hub in Eindhoven met windenergie, The K-club met waterenergie en ONE Villa Hotel Domburg met een waterstofgenerator.
Omschrijving
Het stimuleren van lokale, decentrale energieproductie vermindert de afhankelijkheid van het centrale net. De meest voordehand liggende oplossing is het installeren van zonnepanelen. Er zijn echter veel meer mogelijkheden. Denk aan het zelf opwekken van windenergie of waterenergie.
Toepasbaarheid
Het produceren van decentrale energieproductie (met name de aanleg van zonnepanelen) is voor een groot aantal logiesbedrijven op relatief korte termijn te realiseren. Daardoor is deze best practice goed toepasbaar. Ook is het mogelijk om klein te beginnen en daarna op te schalen. Kosten van kleinschalig starten zijn relatief beperkt. Voor verdere opschaling zijn meer financiële middelen nodig.
Verhuren excl. stroomgebruik
Voorbeeld: Camping de Molenhof
Camping de Molenhof heeft de prijsstelling excl. stroomgebruik gemaakt en laat gasten betalen voor hun stroomgebruik.
Omschrijving
Op veel logiesbedrijven betalen gasten eenzelfde tarief onafhankelijk van de hoeveelheid stroom die zij gedurende hun verblijf verbruikten. Op steeds meer logiesbedrijven (met name campings) zijn de prijzen exclusief stroomverbruik en betalen gasten per kWh verbruik bij. Aan het einde van het verblijf wordt er op basis van marktconform tarief afgerekend. Dit geeft stimulans om minder energie te verbruiken. Naast een marktconform tarief zou er ook een dynamisch tarief doorgerekend kunnen worden. Dit biedt direct een motivatie om tijdens piekperioden minder/geen stroom te verbruiken.
Toepasbaarheid
Verhuren excl. stroomverbruik is relatief snel toepasbaar. Wel is het van belang dat de verhuurde eenheden van individuele stroommeters voorzien zijn. Als dit niet zo is, dan is dit nog een forse investering die moet worden gedaan. Daarnaast past het verhuren excl. stroomverbruik niet goed bij ieder concept. Met name bij wat luxere concepten wordt dit in de markt nog niet als passend gezien. Het is van belang dat de ondernemer dit goed afweegt. Indien er wordt gekozen om deze best practice te implementeren, dan zal het afrekenen met een dynamisch tarief het meest effectief zijn. Echter, hiervoor zijn meetinstallaties (per verhuurde eenheid) nodig die in ieder geval per uur het stroomverbruik doormeet. Ook hiervoor zijn wellicht nog extra investeringen nodig. Planologisch worden er geen belemmeringen verwacht bij de implementatie.
Energie-management-systemen
Voorbeeld: Vakantipark de Nollen
Vakantiepark de Nollen heeft een Energie Management Systeem geïnstalleerd om hun verduurzamingsstrategie verder uit te voeren.
Omschrijving
Een energiemanagementsysteem is een slimme softwareoplossing die het energieverbruik monitort en optimaliseert. Het systeem kan worden gekoppeld aan zonnepanelen, laadpalen, slimme apparaten (bv. vriezers, koelkasten, airco's) etc. Hierdoor kan bijvoorbeeld een koelkast op echte piekmomenten even worden uitgezet.
Toepasbaarheid
In principe kan ieder type logiesbedrijf profiteren van een energiemanagementsysteem. Echter, de investering in zo'n systeem is fors, en dus voor kleinere logiesbedrijven (met relatief weinig eenheden) niet altijd in verhouding tot de jaarlijkse omzet. Zolang de installaties voldoen aan het Besluit bouwwerken leefomgeving, is de implementatie van een energiemanagementsysteem meestal vergunningsvrij.
Energie-efficiënte apparatuur
Voorbeeld: Fletcher Hotels
In het MVO-beleid staat geschreven dat grootverbruikapparatuur als vriezers/koelkasten worden vervangen door energiezuinigere modellen.
Omschrijving
Oude machines, verlichting en andere bedrijfsmiddelen verbruiken vaak verrassend veel energie. Door het energieverbruik door te meten en zogenaamde 'energieslurpers' te identificeren kan gekeken worden naar de mogelijkheden tot vervanging hiervan.
Toepasbaarheid
Deze best practice is simpel toepasbaar voor veel logiesbedrijven. Natuurlijk moet er een investering worden gedaan in vernieuwing van bedrijfsmiddelen, maar vaak zijn de bedrijfsmiddelen al afgeschreven op het moment dat ze als 'oud' geclassificeerd worden. Ook kan er klein worden begonnen, door te starten met het vervanging van de verlichting. Er hoeft hiervoor geen vergunningstraject te worden gestart.